top of page

Mescid-i-Dırar

  • Yazarın fotoğrafı: Murat Durdu
    Murat Durdu
  • 24 Ağu 2025
  • 2 dakikada okunur

Mescid-i Dırar Nedir?


​Mescid-i Dırar, İslam tarihinde önemli bir olaydır. Türkçe'de "zarar verici mescit" veya "ayrılık mescidi" anlamına gelir. Bu mescit, Medine'de, İslam peygamberi Hz. Muhammed'in Tebük Seferi'ne çıktığı sırada bir grup münafık (ikiyüzlü) tarafından inşa edilmiştir.


​Mescid-i Dırar'ın Öyküsü


​Bu mescidin hikayesi şu şekilde gelişmiştir:


  • İnşa Amacı: Mescidi inşa eden münafıkların görünürdeki amacı, hasta ve yaşlıların Kuba Mescidi'ne (İslam'ın ilk mescitlerinden) ulaşım zorluğunu bahane ederek namaz kılabilecekleri yeni bir yer yapmaktı. Ancak asıl amaçları, Müslümanlar arasına fitne ve ayrılık sokmak, İslam'a ve Müslümanlara karşı casusluk yapmak için bir merkez oluşturmaktı. Bu grup, liderleri olan Ebu Amir er-Rahib'in Bizans imparatorundan destek alarak Hz. Muhammed'e karşı bir plan hazırlaması için bekliyordu.


  • Hz. Muhammed'den İzin İsteği: Mescidin inşası bittikten sonra, münafıklar Hz. Muhammed'e gelerek yeni mescitlerinde namaz kıldırması için ricada bulundular. Hz. Muhammed, o sırada Tebük Seferi'ne hazırlanıyordu ve seferden döndükten sonra bu mescitte namaz kıldıracağını söyledi.


  • Vahiy ve Yıkım Emri: Tebük Seferi'nden dönüş yolunda, Hz. Muhammed'e Mescid-i Dırar hakkında Tevbe Suresi'nin 107. ayeti nazil oldu. Bu ayet, mescidin gerçek amacını ve münafıkların niyetini ortaya çıkardı: ​"Bir de zararlı, küfrü, müminlerin arasını ayırmak için, daha önce Allah ve Resûlüne karşı savaşmış olanı gözetlemek için bir mescid yapanlar ve 'Biz sadece iyilik yapmak istedik' diye yemin edenler vardır. Allah şahit ki, onlar yalancıdırlar." ​Bu ayetle birlikte, Hz. Muhammed mescide gitmekten vazgeçti ve Malik ibn Dühşum ile Ma'n ibn Adiyy'i (veya başka rivayetlerde farklı sahabeler) göndererek mescidi yıkmalarını ve yakmalarını emretti. Sahabeler de bu emri hemen yerine getirdiler.


"Bir de zararlı, küfrü, müminlerin arasını ayırmak için, daha önce Allah ve Resûlüne karşı savaşmış olanı gözetlemek için bir mescid yapanlar ve 'Biz sadece iyilik yapmak istedik' diye yemin edenler vardır. Allah şahit ki, onlar yalancıdırlar."


​Bu ayetle birlikte, Hz. Muhammed mescide gitmekten vazgeçti ve Malik ibn Dühşum ile Ma'n ibn Adiyy'i (veya başka rivayetlerde farklı sahabeler) göndererek mescidi yıkmalarını ve yakmalarını emretti. Sahabeler de bu emri hemen yerine getirdiler.


​Önemi ve Sonuçları


​Mescid-i Dırar olayı, İslam tarihinde birkaç önemli mesaj barındırır:


  • İç Düşmana Karşı Uyanıklık: Müslümanlara, dış düşmanlar kadar, içerideki samimiyetsiz ve nifak tohumları ekenlere karşı da uyanık olmaları gerektiğini göstermiştir.


  • Dış Görünüşün Ötesi: Bir yapının mescit adı taşımasının, onun her zaman kutsal veya iyi niyetli olduğu anlamına gelmediğini öğretmiştir. Allah, niyete ve eylemin asıl amacına bakar.


  • Toplumsal Fitneye Karşı Direnç: Toplumu bölmeye, parçalamaya yönelik her türlü girişimin, dini bir kisve altında bile olsa, kabul edilemez olduğunu vurgulamıştır.


​Bu olay, İslam'ın temel prensiplerinden biri olan niyetin önceliği ve toplumun birliğinin korunması ilkesini net bir şekilde ortaya koyar.

Yorumlar


bottom of page