top of page
Ara

Rab'bin Duası

  • Yazarın fotoğrafı: Murat Durdu
    Murat Durdu
  • 16 Tem 2025
  • 4 dakikada okunur

Rab'bin Duası Nedir? Matta ve Luka İncili'ndeki Rab'bin Duası, Anlamı ve Yorumu


Rab'bin Duası (Lord's Prayer), Hristiyanlığın en önemli ve en yaygın dualarından biridir. Hristiyan geleneğine göre bu dua, Hz. İsa'nın (Jesus Christ) öğrencilerine nasıl dua etmeleri gerektiğini öğretirken verdiği örnek dua olarak kabul edilir. Bu nedenle "Örnek Dua" veya "İsa'nın Öğrettiği Dua" olarak da anılır.



Rab'bin Duası, yalnızca bir ibadet metni değil; aynı zamanda Hristiyan inancının temel ilkelerini özetleyen kısa fakat derin anlamlar taşıyan bir dua niteliğindedir. Tanrı'nın kutsallığı, ilahi egemenlik, günlük rızık, bağışlanma, affedicilik ve kötülükten korunma gibi Hristiyan teolojisinin temel kavramları bu duada bir araya gelir.


İncil'de Rab'bin Duası iki farklı bölümde yer alır:


  • Matta İncili 6:9-13

  • Luka İncili 11:2-4


Bugün dünya genelindeki Katolik, Ortodoks ve Protestan kiliselerinde en yaygın kullanılan metin Matta İncili'ndeki versiyondur.


Rab'bin Duası (Matta 6:9-13)


Hristiyan mezhepleri arasında küçük kelime farklılıkları bulunsa da en yaygın kullanılan metin şöyledir:

"Göklerdeki Babamız, adın kutsal kılınsın. Egemenliğin gelsin. Gökte olduğu gibi, yeryüzünde de senin isteğin olsun. Günlük ekmeğimizi bugün bize ver. Bize karşı suç işleyenleri bağışladığımız gibi, sen de bizim suçlarımızı bağışla. Ayartılmamıza izin verme ve bizi kötü olandan kurtar. Çünkü egemenlik, güç ve yücelik sonsuzluklara dek senindir. Âmin."
Not: "Çünkü egemenlik, güç ve yücelik sonsuzluklara dek senindir. Âmin." şeklindeki son bölüm, Yeni Ahit'in en eski Yunanca el yazmalarının bir kısmında bulunmadığından modern Kutsal Kitap çevirilerinin bazılarında yer almaz. Bu ifade özellikle Protestan geleneğinde okunurken, Katolik Kilisesi'nin resmî litürjisinde dua bu cümleyle sona ermez.

Rab'bin Duasının Anlamı


Tanrı'nın Baba Olarak Anılması


"Göklerdeki Babamız" ifadesi, Tanrı'nın hem yüce hem de insanlarla kişisel ilişki kuran sevgi dolu bir Baba olduğunu vurgular. Bu hitap biçimi, Hristiyan duasının temel özelliklerinden biridir.


Tanrı'nın Egemenliği


"Egemenliğin gelsin."


Bu söz, yalnızca gelecekte kurulacak ilahi krallığı değil, Tanrı'nın iradesinin insanların yaşamında gerçekleşmesini de ifade eder.


İlahi İradeye Teslimiyet


"Gökte olduğu gibi, yeryüzünde de senin isteğin olsun."


Bu ifade, insan iradesinden önce Tanrı'nın iradesinin kabul edilmesini simgeler. Hristiyanlıkta imanlı yaşamın temel ilkelerinden biri olarak görülür.


Günlük Rızık


"Günlük ekmeğimizi bugün bize ver."


Buradaki "ekmek", yalnızca fiziksel besini değil; yaşam için gerekli tüm maddi ve manevi ihtiyaçları temsil eder. İnananların Tanrı'ya her gün güvenmesini öğütler.


Bağışlanma ve Affedicilik


"Bize karşı suç işleyenleri bağışladığımız gibi, sen de bizim suçlarımızı bağışla."

Bu bölüm Hristiyan ahlakının temel taşlarından biridir. İsa'nın öğretisinde başkalarını affetmek, Tanrı'nın bağışlayıcılığıyla yakından ilişkilendirilmiştir.


Ayartılmadan Korunma


"Ayartılmamıza izin verme."


İnsanların zayıflıklarını kabul ederek Tanrı'dan manevi yardım istemesini ifade eder.


Kötülükten Kurtuluş


"Bizi kötü olandan kurtar."


Buradaki "kötü olan" ifadesi bazı yorumcular tarafından genel anlamda kötülük, bazıları tarafından ise Şeytan olarak yorumlanmaktadır.


Luka İncili'ndeki Rab'bin Duası (11:2-4)


Luka İncili'nde yer alan dua daha kısa bir biçimdedir:

"Baba, adın kutsal kılınsın. Egemenliğin gelsin. Günlük ekmeğimizi bize her gün ver. Günahlarımızı bağışla; çünkü biz de bize karşı suç işleyen herkesi bağışlıyoruz. Ayartılmamıza izin verme."

Matta ve Luka Versiyonları Arasındaki Farklar


1. Luka Metni Daha Kısadır


Luka'daki metinde şu ifadeler bulunmaz:

  • Gökte olduğu gibi yeryüzünde de senin isteğin olsun.

  • Bizi kötü olandan kurtar.

  • Çünkü egemenlik, güç ve yücelik...


2. Günlük Rızık Vurgusu


Luka metninde:


"Günlük ekmeğimizi bize her gün ver."

ifadesi kullanılır. Bu, Tanrı'ya sürekli güveni daha belirgin biçimde öne çıkarır.


3. Doksoloji Yer Almaz


Matta'nın bazı nüshalarında bulunan son övgü cümlesi (doksoloji) Luka İncili'nde bulunmaz.


Rab'bin Duası Hristiyanlık Açısından Neden Önemlidir?


Rab'bin Duası yalnızca ezberlenen bir dua değildir. Aynı zamanda Hristiyan yaşamının temel ilkelerini özetleyen bir öğretidir.


Bu dua;

  • Tanrı'nın kutsallığını kabul etmeyi,

  • İlahi iradeye teslim olmayı,

  • Günlük yaşamda Tanrı'ya güvenmeyi,

  • Başkalarını affetmeyi,

  • Günahlardan uzak durmayı,

  • Kötülüğe karşı Tanrı'nın yardımını istemeyi

öğretir.


Bu nedenle Katolik, Ortodoks ve Protestan geleneklerinde hem bireysel hem de toplu ibadetlerde merkezi bir yere sahiptir.


Sonuç


Rab'bin Duası, Hristiyanlığın en temel dua metni olmasının yanı sıra İsa'nın dua anlayışını özetleyen önemli bir öğretidir. Matta ve Luka İncili'nde iki farklı biçimde yer alsa da her iki metin de Tanrı'ya yöneliş, ilahi egemenlik, günlük ihtiyaçlar, bağışlanma ve manevi korunma gibi ortak temaları içerir. Günümüzde milyonlarca Hristiyan tarafından farklı dillerde okunmaya devam eden bu dua, Hristiyan ibadet geleneğinin vazgeçilmez unsurlarından biri olmayı sürdürmektedir.


Sık Sorulan Sorular (SSS)

Rab'bin Duası nedir?

Rab'bin Duası, Hz. İsa'nın öğrencilerine öğrettiği örnek dua olarak kabul edilen ve Hristiyanlığın en önemli dualarından biridir.

Rab'bin Duası İncil'in hangi bölümlerinde geçer?

Rab'bin Duası, Matta 6:9-13 ve Luka 11:2-4 bölümlerinde yer alır.

Rab'bin Duası neden iki farklı versiyona sahiptir?

Yeni Ahit'te dua hem Matta hem de Luka İncili'nde aktarılmıştır. Luka'nın metni daha kısa, Matta'nın metni ise daha ayrıntılıdır. Araştırmacılar bu farklılığı İncil yazarlarının kullandıkları sözlü ve yazılı geleneklerle açıklar.

Rab'bin Duası'nı kim öğretti?

Hristiyan inancına göre Rab'bin Duası, Hz. İsa tarafından öğrencilerine öğretilmiştir.

Rab'bin Duası bütün Hristiyan mezheplerinde okunur mu?

Evet. Katolik, Ortodoks ve Protestan kiliselerinin tamamında okunur. Ancak bazı mezhepler duanın sonundaki "Çünkü egemenlik, güç ve yücelik..." bölümünü kullanırken bazıları kullanmaz.

Rab'bin Duası neden "Babamız" diye başlar?

Bu ifade, Tanrı'nın inananlarla sevgi temelli bir ilişki kurduğunu ve Hristiyanların O'nu Baba olarak gördüğünü ifade eder.

Rab'bin Duası'nın sonunda yer alan "Çünkü egemenlik..." bölümü neden bazı İncillerde bulunmaz?

Bu bölüm, Yeni Ahit'in en eski Yunanca el yazmalarının bir kısmında yer almadığı için modern metin eleştirisi çalışmalarında sonraki dönemlerde eklenmiş olabileceği değerlendirilmektedir. Bu nedenle bazı İncil çevirilerinde dipnot olarak verilir.

Rab'bin Duası yalnızca kilisede mi okunur?

Hayır. Hristiyanlar bu duayı hem kiliselerde toplu ibadetlerde hem de bireysel günlük dualarında okuyabilirler.


Kaynakça

Kutsal Kitap

  • Kutsal Kitap (Kitâb-ı Mukaddes Şirketi). Matta 6:9-13.

  • Kutsal Kitap (Kitâb-ı Mukaddes Şirketi). Luka 11:2-4.

Akademik Kaynaklar

  • Raymond E. Brown, An Introduction to the New Testament. Yale University Press.

  • Craig L. Blomberg, Matthew. New American Commentary.

  • Joel B. Green, The Gospel of Luke. Eerdmans Publishing.

  • R. T. France, The Gospel of Matthew. Eerdmans Publishing.

  • Ulrich Luz, Matthew 1–7. Hermeneia Commentary.

Güvenilir Çevrimiçi Kaynaklar


Son Yazılar

Hepsini Gör

Yorumlar

bottom of page