top of page

Arming Vane-Kurma Pervanesi

  • Yazarın fotoğrafı: Murat Durdu
    Murat Durdu
  • 7 saat önce
  • 1 dakikada okunur

Arming Vane, mühimmat ve tapa (füze/tapa) teknolojisinde kullanılan bir terimdir. Türkçeye genellikle "kurma pervanesi", "emniyet pervanesi" olarak çevrilir.

Bazı çevirilerde kelime anlamından hareketle "silahlandırma pervanesi" olarak yazıldığı gözlemlenmiştir.


Arming Vane-Kurma Pervanesi. Uçak bomba tapasının uç kısmındaki kanatlar
Arming Vane-Kurma Pervanesi. Uçak bomba tapasının uç kısmındaki kanatlar

Arming vane, özellikle hava bombaları, bazı roketler ve topçu mühimmatlarında bulunan küçük bir pervane veya kanatçık sistemidir. Mühimmat bırakıldıktan veya ateşlendikten sonra hava akımının etkisiyle dönmeye başlar. Bu dönüş hareketi, tapa içindeki emniyet mekanizmasının belirli bir sayıda tur atarak devreden çıkmasını sağlar.


Bu sistemin temel amacı, mühimmatın:


  • Depolama sırasında,

  • Taşınırken,

  • Uçağa veya silaha yüklenirken,

  • Ateşleme anında, kazara patlamasını önlemektir.


Mühimmat hedefe doğru ilerlerken "arming vane" yeterli sayıda döndüğünde tapa "kurulu" (armed) duruma geçer. Böylece mühimmat ancak güvenli bir mesafe katettikten sonra patlayabilecek hale gelir.


Arming Vane Uçak bombası, burun tapası uç kısmındaki kanat görünümlü mekanizma
Arming Vane Uçak bombası, burun tapası uç kısmındaki kanat görünümlü mekanizma

Tarihsel Gelişimi


"Arming vane" sistemleri özellikle I. Dünya Savaşı ve II. Dünya Savaşı dönemlerinde uçak bombalarında yaygın olarak kullanılmıştır. Mekanik yapıları nedeniyle uzun yıllar güvenilir bir emniyet çözümü olarak kabul edilmişlerdir. Günümüzde birçok modern mühimmatta elektronik ve elektromekanik emniyet sistemleri kullanılsa da bazı mühimmat türlerinde hâlâ benzer prensiplerden yararlanılmaktadır.


Çalışma Prensibi


Genel olarak süreç şu şekildedir:


  • Mühimmat emniyetli durumda taşınır.

  • Bırakılma veya ateşleme sonrasında arming vane hava akımıyla dönmeye başlar.

  • Dönüş hareketi iç mekanizmadaki emniyet kilitlerini aşamalı olarak kaldırır.

  • Belirlenen dönüş sayısına ulaşıldığında tapa silahlanır.

  • Hedefe çarpma veya belirlenen koşullar oluştuğunda infilak gerçekleşebilir.


Bu nedenle arming vane, bir mühimmatın güvenli kullanımını sağlayan en önemli mekanik emniyet bileşenlerinden biri olarak kabul edilir.


Kurma pervanesi
Kurma pervanesi
Japon, Type 97 MK 2 Burun Tapası şematik gösterim. Tapa uç kısmındaki Arming Vane mekanizması
Japon, Type 97 MK 2 Burun Tapası şematik gösterim. Tapa uç kısmındaki Arming Vane mekanizması
MU 09 Tapası, uç kısmında kurma pervanesi
MU 09 Tapası, uç kısmında kurma pervanesi
AN M103 Burun Tapası Uç Kısmında Kurma Pervanesi
AN M103 Burun Tapası Uç Kısmında Kurma Pervanesi

Yorumlar


bottom of page